forum   pyrypy    kartki    subskrypcja    chat    kontakt 

    

SERWISY   Forum Foto Imprezy Internet Kamery Kartki Kina Lokale Ogłoszenia Pozlinki PYRYPY Reportaże Tapety Zabawa

        Historia Poznania     

Autorem zamieszczonego niżej tekstu jest senator Włodzimierz Łęcki.

Poznań - stolica Wielkopolski, miasto wojewódzkie, jedno z największych w kraju, 580 tys. Mieszkańców, 261 km kw. powierzchni, leży nad Wartą na wysokości 50-150 m n.p.m. Jeden z najznaczniejszych krajowych węzłów drogowych i kolejowych o znaczeniu międzynarodowym (10 ważnych szos, 10 linii kolejowych), znaczny ośrodek przemysłowy (fabryki przemysłu metalowego, chemicznego, odzieżowego, drzewnego, spożywczego), naukowy (9 wyższych uczelni państwowych i kilka prywatnych), kulturalny (7 teatrów, 3 słynne chóry chłopięce i męskie, międzynarodowe festiwale skrzypcowe im. Henryka Wieniawskiego, festiwal teatralny Malta), handlowy (Międzynarodowe Targi Poznańskie - w ciągu roku ponad 25 międzynarodowych imprez targowych).

Początki Poznania sięgają IX wieku, kiedy to na wyspie wśród rozlewisk Warty powstał gród, w X wieku jeden z grodów stołecznych nowego Państwa Polskiego. W 1253 Poznań przeniesiony na lewy brzeg Warty otrzymał prawa miejskie, stając się głównym miastem i stolicą Wielkopolski. W XV i XVI wieku nastąpił znaczny rozwój miasta położonego na skrzyżowaniu licznych szlaków handlowych i będącego dużym ośrodkiem rzemieślniczym. W XIX wieku miasto było centrum działań niepodległościowych w zaborze pruskim, uwieńczonych zwycięskim Powstaniem Wielkopolskim w 1918-1919. W końcowym etapie II wojny światowej, w lutym 1945, w toku walk o wyzwolenie spod okupacji hitlerowskiej miasto zostało zniszczone w ok. 55%. Od 1946 roku nastąpiła szybka odbudowa, a później znacząca jego rozbudowa.

Poznań należy pod względem turystycznym do najciekawszych miast w kraju. Decydują o tym liczne zabytki, najstarsze pochodzące z X wieku, bogate muzea, baza hotelowa, atrakcyjne okolice (m.in. Wielkopolski Park Narodowy, zamki i pałace).

Najstarsze zabytki miasta znajdują się na Ostrowie Tumskim, wyspie położonej między rzekami Wartą i Cybiną. Centralną budowlą Ostrowa Tumskiego jest katedra, najstarsza świątynia chrześcijańska w Polsce, której początki sięgają X wieku. W sąsiedztwie katedry pałac arcybiskupi przebudowany w XVIII wieku przez znanego architekta Pompeo Ferrariego , dwie gotyckie budowle: kościół NMP, zbudowany w XV wieku, zachowany w niezmienionej, pierwotnej formie i psałteria z początku XVI wieku - dom dla psauterzystów, śpiewaków katedralnych oraz domki kanoników z XVI do XIX wieku i gmach Akademii Lubrańskiego, zbudowany dla pierwszej w Poznaniu uczelni o charakterze szkoły wyższej, założonej w 1518 roku.

Na wschód od Ostrowa Tumskiego położona jest niewielka dzielnica Śródka, od XV do XVIII wieku oddzielne miasto, posiadające kilka budowli zabytkowych m.in. gotycki kościół św. Małgorzaty i romański kościół św. Jana Jerozolimskiego z XII wieku. Dalej na wschód położone jest Jezioro Maltańskie. W 1985-1990 przy jeziorze zbudowano liczne obiekty, tworzące jeden z najlepszych w Europie torów wioślarskich i kajakowych. Nieopodal jeziora całoroczny tor narciarski z wyciągiem, za wschodnim krańcem jeziora rozciąga się nowe ZOO, jeden z największych i najładniejszych ogrodów zoologicznych.

W 1253 na lewym brzegu Warty, na zachód od obecnego Ostrowa Tumskiego, założone zostało nowe miasto na prawie magdeburskim, otoczone murami obronnymi. Centrum miasta stanowi Stary Rynek. Zabudowa miasta średniowiecznego została w znacznym stopniu zniszczona w czasie działań wojennych w czasie działań wojennych w 1945 roku, po odbudowie jest to jeden z ładniejszych zespołów staromiejskich w Polsce. Wśród zabudowy rynku wyróżnia się renesansowy Ratusz, przebudowany w XVI wieku przez architekta Jana Babtystę Quadro. W Ratuszu mieści się Muzeum Historii Miasta Poznania. Wśród zabytkowych kościołów Starego Miasta na szczególną uwagę zasługuje piękny, jeden z najbardziej okazałych w Polsce, kościół farny, zbudowany na przełomie XVII i XVIII wieku. Na Górze Przemysła znajdują się pozostałości poznańskiego zamku, budowli powstałej w XIV wieku, stoi tam też barokowy kościół Franciszkanów z XVIII wieku. W obrębie Starego Miasta znajduje się kilka muzeów m.in. Instrumentów Muzycznych, Wielkopolskie Muzeum Wojskowe, Muzeum Archeologiczne w zabytkowym Pałacu Górków.

Przy północnym obrzeżu Starego Miasta znajdują się fragmenty średniowiecznych obwarowań miejskich oraz m.in. kościół podominikański , obecnie jezuitów, zbudowany w XIII wieku.

Przy placu Bernardyńskim - na południe od Starego Rynku - kościół i klasztor Franciszkanów - Bernardynów zbudowane w XV wieku, a przebudowane w XVII wieku w stylu barokowym.

Na północ od Starego Miasta leży wzgórze św. Wojciecha z dwoma kościołami św. Józefa i św. Wojciecha.

W Krypcie Zasłużonych przy kościele św. Wojciecha znajdują się sarkofagi i urny z prochami wielu zasłużonych Polaków. Na stoku wzgórza Cmentarz Zasłużonych Wielkopolan, miejsce spoczynku wybitnych obywateli Poznania z XIX i pierwszej połowy XX wieku. Nieopodal Pomnik Armii "Poznań", upamiętniający udział Wielkopolan w wojnie 1939 roku.

Śródmieście Poznania zostało rozplanowane w pierwszej połowie XIX wieku. Zabudowane dziś po części gmachami zabytkowymi, po części posiada zabudowę nowoczesną. Centralnym punktem miasta jest plac Wolności, przy nim Biblioteka Raczyńskich zbudowana w 1829 roku. Przy alejach Marcinkowskiego gmach hotelu Bazar z 1842 roku oraz Muzeum Narodowe z początku XX wieku, z bogatymi zbiorami malarstwa i rzeźby.

Przy ul. 27 Grudnia Teatr Polski zbudowany ze składek społeczeństwa w latach 1873-1875. Za nim nowoczesna bryła Domu Towarowego Centrum, popularnie zwanego "Okrąglakiem", zbudowanego w 1955 roku jako pierwszy obiekt modernizowanego i odbudowywanego śródmieścia.

W zachodniej części centrum położony jest reprezentacyjny plac Poznania - pl. A Mickiewicza. Na placu stoją pomniki: wieszcza odsłonięty w 1960 roku oraz Poznańskiego Czerwca 1956 roku odsłonięty w 1981 roku. Przy placu okazałe budynki z początku XX wieku, m.in. Collegium Minus - główny gmach Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, ze słynną z doskonałej akustyki aulą uniwersytecką, potężny gmach wzniesiony na wzór starych romańskich zamków, obecnie pełniący funkcję Centrum Kultury, i w sąsiedztwie gmachy Teatru Wielkiego i Collegium Maius.

Na skraju dzielnicy Łazarz rozciągają się tereny Międzynarodowych Targów Poznańskich. Targi obejmują obszar 23 ha, na którym zbudowano hale i pawilony wystawowe o łącznej powierzchni krytej ponad 12 ha.

Na północ od centrum miasta wzniesiona została w XIX wieku na Wzgórzu Winiarskim Cytadela, była ona ważnym węzłem systemu umocnień, który uczynił z Poznania pruską twierdzę. W lutym 1945 roku forteca stała się ostatnim punktem oporu hitlerowców. Na stokach Cytadeli znajdują się cmentarze, na których pochowani są żołnierze różnych narodowości, polegli w czasie I i II wojny światowej.

W dzielnicy Łazarz, w Parku Wilsona znajduje się Palmiarnia, największa w Polsce i jedna z największych w Europie. W sąsiedztwie palmiarni, przy ul. Matejki szereg domów secesyjnych i eklektycznych z początku XX wieku.

Poznań posiada dwa ogrody zoologiczne. W centrum przy ul. Zwierzynieckiej znajduje się Ogród Zoologiczny założony w 1875 roku.

Za jeziorem Maltańskim mieści się Wielkopolski Park Zoologiczny (Nowe ZOO), otwarty q 1974 roku, na 113 ha żyje w nim około 3.000 zwierząt z 600 gatunków.

W dzielnicy Łazarz wzniesiono w latach 1972-1974 halę "Arena" wyróżniającą się nowoczesną sylwetką architektoniczną, zbudowaną na wzór sławnego pałacu sportowego w Rzymie.

W dzielnicy Jeżyce przy ul. Dąbrowskiego znajduje się Ogród Botaniczny. Założony w 1922 roku, z bogatą kolekcją roślin z całego świata ze strefy umiarkowanej. Nieco dalej na skraju Jeżyc położony jest Fort VII - jeden z 18 dużych fortów twierdzy pruskiej z XIX wieku, zbudowany w latach 1876-1896, w czasie okupacji miejsce kaźni Wielkopolan, obecnie muzeum martyrologiczne.

Na obrzeżach miasta rozciągają się duże obszary parków i lasów m.in. w części zachodniej urozmaicone jeziorami. Tam położone są Jez. Strzeszyńskie i Jez. Kierskie, znany ośrodek żeglarski.

Poznań 1999.